Hãng tin Yonhap của Hàn Quốc ngày 10/3 đã đưa tin về kết quả phân tích dự thảo "Quy hoạch 5 năm lần thứ 14 (2021-2025) và các mục tiêu dài hạn đến năm 2035" mà Quốc vụ viện Trung Quốc công bố gần đây có độ dài hơn 140 trang.

Trong phần giải thích về phương hướng điều hành nhà máy điện nguyên tử giai đoạn 2021-2025, Quốc vụ viện Trung Quốc cho biết sẽ xúc tiến dự án thí điểm nhà máy điện nguyên tử tiên tiến, trong đó có "cơ sở điện nguyên tử nổi trên biển", tức nhà máy điện nguyên tử được đặt trên sà lan hoặc tàu, vận hành trên biển.

Có thể thấy việc Chính phủ Trung Quốc đưa nội dung này vào kế hoạch kinh tế trung và dài hạn trên mang tính chất tuyên bố chính thức về việc thử nghiệm nhà máy điện nguyên tử trên biển.

Tập đoàn nguyên tử quốc gia Trung Quốc (CNNC) bắt đầu nghiên cứu về nhà máy điện nguyên tử trên biển từ năm 2010. Trên thực tế, tập đoàn này đã hoàn tất phát triển, chỉ còn chờ được Chính phủ Trung Quốc phê chuẩn triển khai cuối cùng.

Viện trưởng Viện nghiên cứu và thiết kế điện nguyên tử Trung Quốc trực thuộc CNNC La Kỳ trong một bài phỏng vấn với truyền thông Trung Quốc tháng 3/2019 từng phát biểu rằng có thể khởi công ngay nhà máy điện nguyên tử trên biển, chỉ cần được Chính phủ phê chuẩn. Địa điểm là vùng biển ngoài khơi thành phố Yên Đài, tỉnh Sơn Đông.

Tỉnh Sơn Đông là nơi gần nhất với Hàn Quốc tính từ Trung Quốc. Khoảng cách ngắn nhất từ Yên Đài đến thành phố Incheon là 400 km.

Mặc dù chưa rõ quy mô chính xác nhà máy điện hạt nhân trên biển mà Trung Quốc xúc tiến xây dựng, nhưng có ý kiến phỏng đoán là quy mô nhỏ, khoảng bằng 1 phần 10 nhà máy điện nguyên tử trên mặt đất.

Các tổ chức môi trường quốc tế, như Hòa bình xanh (Greenpeace), đang phản đối việc xây dựng nhà máy điện nguyên tử nổi trên biển, gọi đây là "nhà máy Chernobyl nổi" hay "tàu Titanic nguyên tử". Cộng đồng quốc tế có nhiều ý kiến lo ngại về kế hoạch xây dựng nhà máy điện hạt nhân trên biển của Nga và Trung Quốc. Trong lúc này, Trung Quốc lại đề ra phương hướng tích cực mở rộng nhà máy điện nguyên tử trong tương lai.

Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cường khi phát biểu tại Hội nghị toàn thể thường niên Đại hội đại biểu nhân dân toàn quốc ngày 5/3 vừa qua khẳng định sẽ tích cực phát triển điện nguyên tử hạt nhân một cách an toàn.