Một văn bản ngoại giao vừa được công bố gần đây đã hé lộ rằng cách đây 30 năm, tức vào năm 1987, Bắc Triều Tiên từng đề xuất với Mỹ thông qua Liên Xô về việc thống nhất hai miền Nam-Bắc theo thể chế liên bang, lập ra một quốc gia trung lập.

Vào hôm thứ Sáu (30/3), Bộ Ngoại giao Hàn Quốc đã công bố các tài liệu ngoại giao được soạn thảo trên 30 năm. Trong đó có một văn bản bí mật dài 230.000 trang từng được Bộ Ngoại giao soạn thảo vào tháng 12 năm 1987, cho thấy trước thềm Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Liên Xô, Bắc Triều Tiên đã đề xuất thành lập một quốc gia trung lập và một vùng đệm trên bán đảo Hàn Quốc. Tổng Bí thư Liên Xô khi đó là ông Mikhail Gorbachyov đã truyền đạt đề xuất này của Bình Nhưỡng tới Tổng thống Mỹ Ronald Reagan.

Trong tài liệu trên, Bắc Triều Tiên đề xuất hai miền Nam-Bắc mỗi bên giảm binh lực xuống khoảng 100.000 người, dỡ bỏ vũ khí hạt nhân và rút quân đội nước ngoài khỏi nước mình.

Ngoài ra, Bình Nhưỡng còn đề xuất hai bên tuyên bố bất khả xâm phạm lẫn nhau, thay thế Hiệp định đình chiến bằng Hiệp định hòa bình, hợp nhất quân đội liên Triều. Tài liệu này còn có nội dung Bắc Triều Tiên ám chỉ về việc xóa bỏ Hiệp ước phòng thủ tương trợ Hàn-Mỹ.

Bắc Triều Tiên còn đề xuất hai miền thành lập một quốc gia cộng hòa liên bang, thông qua Hiến pháp tuyên bố là quốc gia trung lập, sử dụng một quốc hiệu duy nhất để gia nhập Liên hợp quốc.
   
Cả Hàn Quốc và Mỹ đều nhận định những đề xuất này của Bắc Triều Tiên là phi thực tế khi nước này không hề tỏ ý định xúc tiến các giải pháp xây dựng niềm tin, cũng như chưa đưa ra những biện pháp thực hiện cụ thể.

Khi đó, Chính phủ Hàn Quốc đã truyền đạt với phía Liên Xô rằng các bên cần phải trực tiếp đối thoại để thảo luận về những vấn đề có thể thực hiện trên thực tế, và việc tổ chức hội đàm cấp Ngoại trưởng liên Triều là phương án thiết thực nhất.